Wokół lwowskiej edycji Pokoju na poddaszu Wandy Wasilewskiej (1940)

Krzysztof Woźniakowski

Abstrakt


The article revolves around the reedition of a youth novel A Room in the Attic (Pokój na poddaszu, 1939) by Wanda Wasilewska, published under the Soviet occupation of Lviv by the Kiev-Lviv National Minorities State Publishing USSR in 1940. It attempts to place it on the background of the entirety of the modest release production of this publishing house in the area of belles-lettres in the years 1940–1941 (among 181 published books only 26 literary positions, including only 7 from Polish literature), pointing most of all to the changes made by the Soviet censorship in regards to the pre-war original (especially the elimination of all mentions of Poland and liberation fights, pejorative descriptions of Russian people in the context of the remembering of 1905 revolution, mentions of religion, the words “pan” and “pani” (lord and lady), and – by adding a few sentences not present in the original – bolstering the “class” context of the text and changing the expression of the ending from moderately optimistic to pessimistic). The post-war reeditions of the novel by Wasilewska in PPR (from 1946–1988) restored the pre-war integral version of the text, rendering the cut-down and changed Lviv version invalid, and making it a documentation of its times. 

Słowa kluczowe


Wanda Wasilewska; Pokój na poddaszu; literary culture of Lviv in 1939–1941; children and youth literature 1939–1945; Soviet censorship 1939–1941

Bibliografia


Białek J. Z., Literatura dla dzieci i młodzieży w latach 1918-1939, Warszawa 1979

Bilis J., „Pokój na poddaszu”, „Czerwony Sztandar” 1941 nr 33, s. 4

Czachowska J., Maciejewska M. K., Tyszkiewicz T., Literatura polska i teatr w latach II wojny światowej. Bibliografia, t. II, Wrocław 1984

Głowacki A., Sowieci wobec Polaków na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej 1939-1941, Łódź 1997

Goban-Klas T., Literacki Gułag. Gławlit czyli najwyższe stadium cenzury [w:] Piśmiennictwo – systemy kontroli – obiegi alternatywne pod redakcją J. Kosteckiego i A. Brodzkiej, t.1, Warszawa 1992, s. 46-59

Sölm H., Książka o robotniczym dziecku, „Sztandar Wolności” 1941 nr 32, s. 4

Syzdek E., Działalność Wandy Wasilewskiej w latach drugiej wojny światowej, Warszawa 1981

Żeromska M., Nowe książki Wandy Wasilewskiej, „Prawda Wileńska” 1941 nr 5, s. 4.


Pełny tekst: PDF

Licencja Creative Commons
Artykuły zawarte w AUPC.SBSP są dostępne na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Ann. Univ. Paedag. Crac. Stud. ad Bibliothec. Sci. Pertin. = ISSN 2081-1861 (print), ISSN 2300-3057 (online). Webmaster: Władysław Marek Kolasa.